Przejdź do treści

Downburst, prąd zstępujący, wiatr prostoliniowy — specyfika zjawiska i zagrożenia z nim związane.

Minionej doby w południowej części kraju przechodziły silne, a lokalnie bardzo silne burze. Wiele z tych burz generowało miejscami niszczące porywy wiatru prostoliniowego który mógł przekraczać znacznie wartości 100 km/h. Taki wiatr określany jest mianem downburstu albo microburstu. Czym jest, jak powstaje oraz jakie zagrożenia wynikają z tego zjawiska, znajdziecie Państwo w poniższym artykule.

Downburst – prąd zstępujący

Downburst to jest silny prąd zstępujący w komórce burzowej, innymi słowy gwałtowne uderzenie wiatru z chmury burzowej, któremu może towarzyszyć także intensywny opad deszczu oraz grad. Prądy zstępujące dzielą się w zależności od obszaru, na jaki oddziałują:

  •  – microburst (zasięg nie większy niż 4km)
  • –  macroburst (zasięg większy niż 4km)

Skoro wiemy już czym są zjawiska downburst przejdźmy do tego jak one powstają.

Jak powstaje zjawisko downburst

W każdej komórce burzowej występują pionowe prądy, które odpowiadają między innymi za wznoszenie ciepłego i wilgotnego powietrza. Początkowe stadium burzy to dominacja prądu wstępującego, dzięki któremu burza się może rozwijać i intensyfikować. W dojrzałej fazie komórki burzowej prócz wciąż obecnych prądów wstępujących pojawiają się prądy zstępujące.

W sytuacji gdy występuje wysoka niestabilność atmosfery oraz znaczne zróżnicowanie wilgotności na poszczególnych poziomach izobarycznych mogą się pojawić tzw. bomby opadowe, które z potężną prędkością uderzają w ziemię, rozchodząc się na boki (zjawisko rainfoot). Takie „bomby opadowe” stanowią bardzo duże zagrożenie w postaci gwałtownych, a wręcz niszczycielskich porywów wiatru o prędkości nawet do 100-150 km/h, ulewnych/nawalnych opadów deszczu oraz gradu mogącego osiągać znaczne rozmiary.

Zdarza się również że zjawiska downburst mogą występować bez opadów atmosferycznych, wówczas nazywamy to suchym downburstem (z j.ang – dry downburst)

downburst, downburst,prąd zstępujący
Stopa opadowa, tzw. rainfoot. Fot. Paweł Błaszkowski

Downburst a trąba powietrzna.

Czasami bywa tak, że zjawiska te są mylone z trąbami powietrznymi, które mają całkiem inną specyfikę niż downbursty. W przypadku przejścia trąby powietrznej zniszczenia są w różnej skali i rozrzucone w różnych kierunkach (przykładowo drzewa), natomiast prąd zstępujący „kładzie” wszystko w jednym kierunku, stąd też właśnie bardzo ważna jest ocena zniszczeń po przejściu gwałtownej burzy, która pomoże zweryfikować, z jakim zjawiskiem mieliśmy do czynienia.

Doceniasz naszą pracę? Możesz nas wesprzeć bez rejestracji.

Postaw mi kawę na buycoffee.to

Pogoda w Polsce i na świecie. Prognoza pogody. Wiadomości.